فواید ذکر تسبیحات اربعه

* ذکر تسبیحات اربعه:

رسول خدا (ص) فرمودند: پنج چیز است که چقدر در میزان سنگین اند؛ گفتن سبحان الله و الحمد الله و لا اله الاّ الله و اللّه اکبر و فرزند شایسته ای است که از مسلمانی بمیرد و او در مرگ آن فرزند دامن صبر از دست ندهد و به حساب خداوند منظور بدارد. (خصال،شیخ صدوق،ص 295)

امام صادق (ع)فرمودند: رسول خدا (ص)فرموده است: ذکر "سبحان الله و الحمد الله و لا اله الاّ الله و الله اکبر" را زیاد بگوئید. چون در قیامت این اذکار با گروهی از فرشتگان و محافظ از پیش رو و پشت سر خواهند آمد. و این اذکار باقیات الصالحات می باشند.( ثواب الاعمال ،شیخ صدوق،ص 9)

* تسبیح (ذکر سبحان الله):

شخصی از امام علی (ع)درباره تفسیر "سبحان الله" پرسید. امام فرمودند: این ذکر تعظیم و منزه دانستن خداوند است از آنچه مشرکین می گویند. و اگر بنده ای آن را بگوید؛ تمام ملائکه بر او صلوات می فرستند.

امام صادق (ع)فرمودند: ابلیس گفت: پنج چیز است که در آنها من هیچ حیلهای ندارم و سایر مردم در قبضه من هستند:...(یکی) کسی که زیاد در روز و شب تسبیح سبحان الله می گوید و ...( خصال،شیخ صدوق،باب خصلتهای پنجگانه)

امیرالمؤمنین (ع) فرمودند: هرکس روزی سی مرتبه تسبیح (سبحان الله) بگوید: خداوند هفتاد نوع بلا که کمترین آنها فقر است را از وی دفع می نماید.( سفینة البحار،ج 3 ،ص 202)

*تهلیل(ذکرلا اله الاّ الله):

پیامبر اکرم (ص)فرمودند: خداوند فرمود: "لا اله الاّ الله" قلعهی من است و هرکس در آن داخل شود، از عذاب من در امان است.(همان)

همچنین ایشان فرمودند: کلمهی"لا اله الاّ الله"بهاء و قیمت بهشت است.( ثواب الاعمال،شیخ صدوق،ص 3).

3 ـ امام صادق (ع) فرمودند: ذکر "لا اله الله و الله اکب" را زیاد بگوئید، چون در نزد پروردگار چیزی از این دو ذکر محبوبتر نیست.( همان،ص 5)

*تحمید(ذکرالحمد الله):

از ائمه(ع) به زیاد گفتن "الحمد الله" در همهی حالات اعم از نعمت یا مصیبت سفارش شده است.( سفینة البحار،ج 3،ص 205ـ 207)

امام باقر و صادق علیهماالسّلام فرمودند: هر کس"الحمد الله کما هو اهله" بگوید، نویسندگان آسمانها مشغول می گردند.(همان)

* ذکر"لا حول و لا قوّة الاّ بالله العلی العظیم":

در فضیلت این ذکر آمده است که آن از گنجهای بهشت است. و شفای نود و نه بیماری و درد است که کمترین آنها همّ و گرفتاری است.

امام صادق (ع)فرمودند: اگر غمها پیوسته به تو روی آورد، پس بگو "لا حول و لا قوّة الاّ بالله".

و نیز روایت شده است فرزند یکی از اصحاب رسول خدا (ص) به اسارت دشمن در آمد. وی نزد رسول خدا (ص) آمد و از این غم شکایت نمود. رسول خدا (ص) به او امر کردند که زیاد و در همه حال ذکر "لا حول و لا قوّة الاّ بالله" بگوید او نیز اطاعت کرد و پس از مدّتی پسرش به همراه صد شتر در هنگامی که مشرکان از وی غافل شده بودند، بازگشت.( سفینة البحار،ج 3 ،ص 207)

* استغفار :

یکی دیگر از ذکرهای بسیار مهم، استغفار است که مشهورترین صیغهی آن "استغفر الله ربی و اتوب الیه" است که از آثار آن بخشش گناهان، گشایش در رزق و حتّی سبب بچه دار شدن است.( مفاتیح الجنان و باقیات الصالحات)

یکی دیگر از اذکار مهّم ،دعای مکروب یا ذکر یونسیّه است و آن ذکر "لا اله الاّ انت سبحانک انّی کنت من الظالمین" است.

برای این ذکر آثار فراوانی ذکر شده است که ما در مبحثی جداگانه به طور مفصل به آن خواهیم پرداخت .

نکتهی قابل توجه این که آنچه در بحث ذکر مهّم و در درجهی بالاتری از نظر کیفیت است ذکر قلبی است نه ذکر لسانی بدون توجّه.

و دیگر آن که این ذکر گفتن لطمه ای به سیر طبیعی زندگی ما نزند و ما تنها برای قرب الهی و زنده نگه داشتن یاد خدا در تمام ساعات و حالات عمر خویش به آن بپردازیم نه کسب قدرتها و ارضای هواهای نفسانی که امری ناپسند و مذموم است.